ELEKTRİK ENERJİSİ İMDAT GRUPLARI VE OTOPRODÜKTÖR TESİSLERİ
RUHSAT YÖNETMELİĞİ
AMAÇ
MADDE 1 – Bu yönetmeliğin amacı, yürürlükten kaldırılan 1312 sayılı TEK
Kanununun yürürlüğe giriş tarihi olan 25.10.1970 tarihinden günümüze kadar
gerçek ve tüzel kişiler tarafından kurulmuş bulunan ve bundan sonra kurulacak
olan, imdat grubu ve otoprodüktör elektrik üretim tesislerinin kurulma
esaslarını belirli bir statüye bağlamak, tekniğe uygun olarak yapılıp
yapılmadıklarını denetlemek, öngörülen statüye ve teknik gereklere uygun
olarak yapılıp tamamlanmış olan tesislere işletme izninin (ruhsat) verilmesini
sağlamaktır.
KAPSAM
MADDE 2 – Bu yönetmelik gerçek ve tüzel kişiler tarafından yalnızca kendi
uğraş alanlarındaki elektrik enerjisi ihtiyaçlarının acil bölümünü ya da
tamamını karşılamak için kurulmuş olan ve hiçbir şekilde ticaret amacıyla
başka bir kuruluşa elektrik enerjisi satışı yapılmayan elektrik üretim
tesislerini kapsar.
DAYANAK
MADDE 3 – Bu yönetmelik, 01.03.1985 tarih ve 18681 sayılı Resmi Gazete`de
yayımlanmış olan 3154 sayılı “Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Teşkilat
Kanunu”nun 2 nci ve 28 inci maddeleri ile 16.08.1985 tarih ve 85/9799 sayılı,
Bakanlar Kurulu Kararıyla 04.09.1985 tarih ve 18858 sayılı Resmi Gazete`de
yayımlanan “TEK Dışındaki Kuruluşlara Elektrik Enerjisi Üretim Tesisi Kurma ve
İşletme İzni Verilmesi Esaslarını Belirleyen Yönetmelik”in 4 üncü maddesine
dayanılarak hazırlanmıştır.
TANIMLAR
MADDE 4 – Bu yönetmelikte geçen deyimlerden;
a) Elektrik Enerjisi Üretim Tesisleri: Elektrik enerjisi üretimi ile ilgili
her türlü makine, aygıt ve gereçlerini,
b) Ulusal Elektrik Sistemi (Enterkonekte Sistem): Üretim merkezlerini
birbirine ve indirici merkezlere bağlayan hatlar ile indirici merkezleri
birbirine bağlayan hatlar, indirici merkezler ve indirici merkezlerden çıkan
bir ve birden çok kuruluşu besleyen gerekli tesisler veya yörenin
ihtiyaçlarını karşılayan hatlar ve tesislerin bütününü,
c) Otoprodüktör: Kendi uğraş alanındaki elektrik enerjisi ihtiyaçlarını
karşılamak için üretim tesisleri kurup elektrik enerjisi üreten gerçek ve
tüzel kişileri,
d) İmdat Grupları (Yedek Gruplar, Zorunlu Gruplar): Can ve mal kaybını,
önlemek amacıyla yalnızca elektrik enerjisi kesilmelerinde kullanılan
elektrojen gruplarını,
e) Bakanlık: “Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığını”,
f) TEK: “Türkiye Elektrik Kurumunu”,
g) Görevli Şirket: 04.12.1984 tarihli ve 3096 sayılı “Türkiye Elektrik
Kurumu Dışındaki Kuruluşların Elektrik Üretimi, İletimi, Dağıtımı ve Ticareti
ile Görevlendirilmesi Hakkında Kanun”un, 3`üncü maddesine göre elektrikle
ilgili hizmet vermek üzere kurulmuş olan sermaye şirketini, fade eder.
UYGULAMA
MADDE 5 – Üretilen elektrik enerjisini kendisi kullanırsa bu yönetmeliğin
ilgili hükümleri uygulanır. Üretilen elektrik enerjisinin bir bölümünü kendisi
kullanır, fazlasını satarsa 16.08.1985 tarih ve 85/9799 sayılı Bakanlar Kurulu
Kararıyla 04.09.1985 tarih ve 18858 sayılı Resmi Gazete`de yayımlanan “TEK
Dışındaki Kuruluşlara Elektrik Enerjisi Üretim Tesisi Kurma ve İşletme İzni
Verilmesi Esaslarını Belirleyen Yönetmelik” hükümleri uygulanır.
ÜRETİM VE İLETİM TESİSLERİNİN KURULAMAYACAĞI DURUMLAR
MADDE 6 – a) Gerçek ve tüzel kişiler Enerji ve Tabii Kaynaklar
Bakanlığından ruhsat almadan hiçbir şekilde otoprodüktör ve imdat gruplu
elektrik üretim tesisi kurup işletemezler.
b) Elektrik üretim tesisi kurup işletenler ürettikleri elektrik enerjisini
Bakanlık izni ile TEK veya görevli şirkete satabilir. Aksi halde, elektrik
üretim tesislerinin çalışmasına son verilerek ruhsatları iptal edilir.
ÜRETİM VE İLETİM TESİSLERİNİN KURULABİLECEĞİ DURUMLAR
MADDE 7 – Tesisleri ulusal elektrik sistemine bağlı bulunmayan Belediye,
köy ve öteki kamu kimliğindeki tüzel kişiler yeniden elektrik üretim ve iletim
tesisleri kurmak ve işletmek istediklerinde, olur almak için Bakanlığa
başvurabilirler.
OTOPRODÜKTÖRLER
MADDE 8 – Otoprodüktörler kendi faaliyet alanları için elektrik
ihtiyaçlarını karşılamak üzere elektrik enerjisi üretim ve iletim tesisleri
kurup işletebilirler. Bu tesisler kuruluş amaçlarına göre aşağıdaki iki
sınıftan birine uygun olmalıdır.
a) Ulusal elektrik sistemine bağlı olmayan tesisler: Bu tesisler elektrik
enerjisi ihtiyaçlarının tümünü kendileri üretirler, ancak kurulmadan önceki
başvurularda elektrik enerjisinin o bölgeye hangi tarihlerde ulaşabileceğini
içeren TEK`ten alınmış bir belge istenir. Bölgeye elektrik gelmesinden sonraki
faaliyeti için yeniden izin alınmalıdır.
b) Ulusal elektrik sistemine bağlı tesisler: Bunlar kimya, petrol,
metalurji vb. gibi büyük sanayi tesisleri olup elektrik enerjisi
ihtiyaçlarının bir bölümünü bağlı oldukları sistemden karşılarlar, bir
bölümünü de aşağıda özellikleri açıklanan kendi elektrik üretim tesislerinde
güvenilir biçimde ve ekonomik olarak üretirler.
– Sanayi tesisinin yan ürünleri artık ısısından yararlanan kombine çevrimli bir tesis,
– Gerekli buhar ihtiyacı ara buharı, egsoz buharı ya da bunların karışımı
biçiminde genel ısı çevrimi bilançosu verimi yükseltilerek karşılanan buhar
çevrimli bir tesis,
– Artıkların kullanıldığı bir enerji üretim tesisi,
olabilir.
GEÇİCİ ÜRETİM VE İLETİM TESİSLERİ
MADDE 9 – Bunlar kurulu sanayi tesisleri, ulusal elektrik sistemine
bağlanıncaya kadar çalışacak olan tesislerdir.
İMDAT ÜRETİM VE İLETİM TESİSLERİ
MADDE 10 – Bunlar, besledikleri sistemde ya da kendi sürekli üretim
tesislerinde üretilen elektriğin kesilmesi durumunda can güvenliği ve mal
zararının önlenmesi amacıyla kurulur ve kısa süreli çalıştırılırlar. Bu
tesislerin kuruluşu ve kapasite seçimi, çalışma amacı gözetilerek ancak
sürekli (kesilmeyen) güce ihtiyacı bulunan tesislere göre yapılır. Turistik
tesisler de aynı kapsam içerisindedir.
ÖN İZİN ALINMASI İÇİN YAPILACAK İŞLEMLER
MADDE 11 – Müracaatcıların üretim ve iletim tesisi kurmak istediklerinde
ilgili üretim sınıfına ilişkin bilgi ve belgeleri kapsayan (elektrik
tesislerine ait elektrik projesi ile ilişki kurarak) gerekçe raporu, tek hat
şeması, genel konum planı ve güç hesabı ile birlikte (Ek-1) de örneği verilen
ve yetkililerce imzalanan yükümlülük belgesini (taahhütname) dilekçelerine
ekleyerek Bakanlığa başvuracaklardır.
ULUSAL ELEKTRİK SİSTEMİNE BAĞLI OLMAYAN OTOPRODÜKTÖR
ÜRETİM TESİSLERİ İÇİN İSTENECEK BELGELER
MADDE 12 – Ulusal elektrik sistemine bağlı olmayan geçici veya sürekli
üretim tesisleri için;
a) Üretim tesisinin kurulma nedenlerini,
b) Gerekli elektrik enerjisi ihtiyaçlarının miktarını,
c) Elektrik ihtiyaçlarını karşılayacak makine birimlerinin tipi ve bunların
nereye ve ne şekilde konulacağını,
d) Dağıtımın ve gerekli durumlarda iletimin nasıl yapılacağını,
Tam olarak açıklayan bilgi, belge, hesap, plan ve şemalar Bakanlığa
verilecektir.
ULUSAL ELEKTRİK SİSTEMİNE BAĞLI OTOPRODÜKTÖR
ÜRETİM TESİSLERİ İÇİN İSTENECEK BELGELER
MADDE 13 – Ulusal elektrik sistemine bağlı olan, sürekli üretim ve iletim
tesisleri için;
a) Elektrik üretim ve iletim tesislerine ilişkin ayrıntılı açıklamalar ve
gerekçelerine,
b) Buhar (akış şeması vb.) ve elektrik üretim tesisine ilişkin belgelerine,
c) Tesisin temel nitelikleri (karakteristikleri), tesisin montaj durumu,
işletme ve koruma esaslarına,
d) Kurulu elektrik şebekesi ile paralel çalışma durumlarını,
e) Mekanik, ısıl (termik) ve elektrik güvenliğinin nasıl sağlanacağına,
f) Kurulu elektrik enerjisi tesislerinin projesinden ayrı olarak ve bununla
ilişkili olarak hazırlanacak elektrik enerjisi projelerine,
İlişkin tüm rapor, plan, hesap ve şemalar Bakanlığa verilecektir.
İMDAT ÜRETİM VE İLETİM TESİSLERİ İÇİN İSTENEN BELGELER
MADDE 14 – Besledikleri sistemde ya da kendi sürekli üretim tesislerinde
üretilen elektriğin kesilmesi durumunda;
a) Toplum düzeninin korunması, sağlık, yangın, haberleşme, su basması,
ulaşım vb. kamu görevlerinin aksatılmaması,
b) Fabrikalarda ya da iş yerlerinde çalışanlarla buralarda bulunan
tesislerin, aygıtların ve gereçlerin ya da üretilen ve işlenen malzemelerin
zarar görmelerinin önlenmesi,
c) Gerekçelerden hangisine dayanıldığının açıklanması ve belgelerle
kanıtlanması,
d) Gerekli elektrik gücünün (zorunlu güç), eşzamanlık katsayısı göz önüne
alınarak nasıl hesaplanacağı,
e) Bu gücün hangi tip ve sayıdaki grupla (az sayıda olmasına dikkat
edilmeli) ne kadar gecikme ile sağlanacağı ve grupların nereye ve nasıl
konulacağı,
f) Kurulacak grupların sistemle (ana besleme şebekesi) karşılaşmaması için
hangi önlemlerin alınacağı,
konularına ilişkin rapor ile hesaplar (ekonomik, mekanik, ısıl ve elektrik)
planlar ve şemalar Bakanlığa verilecektir.
BAKANLIKÇA YAPILACAK ÖN İŞLEMLER
MADDE 15 – Bakanlık, yukarıdaki açıklamalara göre yapılan başvuruları önce
biçim yönünden inceler.
Bu incelemeler sonunda Bakanlık başvuru dosyalarını TEK`e göndererek
Kurumun görüşünü alır (Bu hüküm yalnızca otoprodüktörler için geçerlidir).
Bu incelemeler sonunda Bakanlık kurulması uygun görülen tesisin işleme
biçimlerini, geçici ya da yedek tesis olduğunu, birim (grup) sayısı ile birim
gücünü hangi koşullarla uygun gördüğünü ve tamamlanması gerekli öteki
işlemleri bildiren bir yazı (ön izin belgesi) ile ön izin verir. Verilen ön
izin üç yıl için geçerlidir.
ÖN İZİN BELGESİNİN ALINMASINDAN SONRA YAPILACAK İŞLEMLER
MADDE 16 – Uygulama projesinin onaylanması: Ön izin belgesine uygun olarak
sağlanacak olan elektrik üretim tesislerine ilişkin makinelerin, aygıtların ve
gereçlerin tesis edilmelerinden önce, ayrıntılı uygulama projeleri ön izin
yazısında istenilen gerekli belgelerle birlikte hazırlanarak Bakanlığa
onaylattırılacak ve tesisin kurulmasına bundan sonra başlanacaktır.
TESİSİN KURULMASI VE GEÇİCİ KABUL İSTEME
MADDE 17 – Ön izin yazısındaki istek ve şartların hepsi yerine getirilerek
elektrik üretim ve iletim tesisi kurulduktan sonra tesisin teknik kontrolunun
ve kabul işleminin yapılması ve işletmeye açılması için Bakanlıktan istekte
bulunulacaktır.
Yukarıda belirtilen şartlara uymayanlar Bakanlıkça uyarılırlar ve
istenilenler bir ay içinde yerine getirilmediğinde, (Ek-1) deki yükümlülük
belgesinde açıklandığı gibi, almış oldukları ön izin geçersiz sayılır. Tesis
kurulmuşsa tesisin elektrik enerjisinin kesilmesi, tesise elektrik enerjisi
veren kuruluştan bir yazı ile istenebilir.
KABUL İŞLEMLERİ
MADDE 18 – Elektrik üretim tesislerinin geçici ve kesin kabul işlemleri
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığınca yapılır.
İŞLETME İZNİNİN VERİLMESİ
MADDE 19 – Sözü edilen tesisin geçici kabul işleminin yapılarak işletmeye
açılmasından ve yerinde düzenlenen geçici kabul tutanaklarının Bakanlıkça
onaylanmasından sonra (Ek-2) deki örneğe uygun bir “Elektrik İşletme İzni
(Ruhsatı)” verilir.
İŞLETME İZİN KAĞIDINDA (RUHSATNAMEDE)
BULUNMASI GEREKLİ BİLGİLER
MADDE 20 – İşletme izin kağıdında en az aşağıdaki bilgiler bulunmalıdır:
a) Elektrik enerjisi üretim tesisi kurma ve işletme izni alan kişi ya da
kuruluşun adı,
b) Adresi,
c) Tesisin kurulacağı yer,
d) İşletme durumu (sürekli, geçici ya da yedek işletme),
e) Birim (grup) sayısı ve gücü,
f) Makinelerin plakalarındaki açıklamalar,
g) Geçici kabul ve işletmeye açılma tarihi ve geçici kabul tutanağının
Bakanlıkça onay tarihi,
h) Resmi kuruluşlar için kesin kabul tutanaklarının Bakanlıkça onay tarihi.
İŞLETME İZNİNİN BAĞLI OLDUĞU ŞARTLAR
MADDE 21 – Bu yönetmeliğe bağlı olarak elektrik üretim ve iletim tesisleri
kurulması ve işletilmesi için izin (ruhsat) alan gerçek ve tüzel kişiler bu
tesislerin yerlerini değiştiremezler, onaylı projelerine aykırı değişiklik
yapamazlar ve Bakanlığa bilgi vermeden ve olur almadan bu tesisleri başka
şahıslara satamaz veya devredemezler. Ayrıca tesis sahipleri tesislerini
sürekli olarak güvenli ve iyi konumda bulundurmak zorundadırlar. Bu şartlara
uymayanların almış oldukları ruhsat geçersiz sayılır.
İŞLETME İZNİ BULUNMAYAN TESİSLER
MADDE 22 – Bakanlıktan izin almadan kurulan ya da izinleri geçersiz sayılan
elektrik enerjisi üretim ve iletim tesislerini (Dizel-Generatör, Türbin-
Generatör vb.) işletilmesi yasaktır. Bakanlık yetkililerince tespit edilmeleri
durumunda (Belediye ya da TEK görevlileri sayaç okuma sırasında izinsiz Dizel-
Generatör tesisinin olup olmadığını denetler), bu gibi tesisler Bakanlığın
görevlendireceği elemanlar veya yetkili kimseler tarafından mühürlenerek
çalıştırılmaları önlenir. Bakanlık gerekli görürse bu tesislerin sistemden
beslenmesini önleyici önlemler de alabilir. Bu işlemler Bakanlığın yazılı
isteği üzerine Mülki İdare Amirliklerince görevlendirilecek elemanlar
tarafından yerine getirilerek Bakanlığa bilgi verilir.
DİZEL-GENERATÖR GRUPLARININ SATIN ALINMA ŞARTLARI
MADDE 23 – Ticaret amacıyla Dizel-Generatör grubu ithal ya da imal eden
firmalar grup veya grupların teknik karakteristiklerini ve bu grupları satın
alan kişi veya kuruluşların açık adreslerini satış tarihinden itibaren üç ay
içinde Bakanlığa bildirmek zorundadırlar.
PROJE HAZIRLAMA FORMUNUN BAKANLIKTAN İSTENMESİ
MADDE 24 – Elektrik üretim ve iletim tesislerine ilişkin proje hazırlama
esaslarını belirten form Bakanlıkça hazırlanarak istekte bulunanlara verilir.
MADDE 25 – Hazırlanacak olan projeler şekil ve tanzim yönünden 09.12.1978
tarih ve 16484 sayılı Resmi Gazete`de yayımlanan “Elektrik Enerji Tesisleri
Proje Yönetmeliği” esasları uygulanacaktır.
GEÇİCİ MADDE 1 – 25.10.1970 tarihinden önce satın alınarak kuruldukları ve
işletmeye girdikleri tesbit edilen tesisler için yürürlükdeki yönetmeliklere
uygun olarak hazırlatılmış olan uygulama projeleri Bakanlığa gönderildiğinde,
Bakanlıkta gerekli incelemeler yapılarak bu tesisler için işletme ruhsatı
verilebilir.
GEÇİCİ MADDE 2 – 25.10.1970 tarihinden bu yönetmeliğin yürürlüğe girdiği
tarihe kadar Bakanlıkça projeleri onaylanıp kabul işlemleri yapılmış olan
tesislerin işletmeye açılış belgeleri ruhsat belgesi sayılır.
YÜRÜRLÜK
MADDE 26 – Bu yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
YÜRÜTME
MADDE 27 – Bu yönetmelik hükümlerini Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı
yürütür.
EK-1
YÜKÜMLÜLÜK BELGESİ
(TAAHHÜTNAME)
… Tesislerimizde imdat-sürekli Elektrik Üretim Tesisi olarak kurulup
işletilecek … adet … Dizel/Türbin Generatör grubu için Enerji ve Tabii
Kaynaklar Bakanlığınca 3096 sayılı Kanunun 10 uncu maddesine dayanılarak
16.08.1985 tarih ve 85/9799 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla 04.09.1985 tarih
ve 18858 sayılı Resmi Gazete`de yayımlanan “TEK Dışındaki Kuruluşlara Elektrik
Enerjisi Üretim Tesisi Kurma ve İşletme İzni Verilmesi Esaslarını Belirleyen
Yönetmelik” hükümlerine göre verilecek olan “Kurma ve İşletme Ruhsatı”na esas
teşkil edecek olan ÖN İZİN belgesindeki kayıt ve koşullar ile RUHSAT işleminin
tamamlanmasında Bakanlıkça ayrıca bildirilecek Ruhsat koşullarına uyacağımı;
bu hususlara uymadığımda RUHSATIMIN veya Ruhsata ilişkin ÖN İZİN BELGEMİN
iptal edilmesini ve söz konusu grupların işletilmesine engel olmak için
ilgililerce alınacak önlemlere karşı gelmeyeceğimi şimdiden kabul ettiğimi
bildirir ve taahhüt ederim.
ADRES VE İMZA
NOT: İmza Genelgesi verilmek koşuluyla yükümlülük belgesinin pullu olarak
imzalanıp gönderilmesi ya da noterden onaylı örneğin gönderilmesi gerekir.
EK-2
T.C.
ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANLIĞI
Enerji Dairesi Başkanlığı
İZİN KAĞIDI
(RUHSATNAME)
İzin Kağıdı No: Tarih:
ÖZÜ: ELEKTRİK ÜRETİM TESİSİ
ADI :
ADRESİ :
TESİSİN KURULACAĞI YER :
İŞLETME DURUMU (sürekli, geçici, imdat) :
BİRİM (GRUP) SAYISI VE GÜCÜ :
MAKİNELERİN PLAKA DEĞERLERİ :
a) DİZEL :
b) TÜRBİN :
c) GENERATÖR :
GEÇİCİ KABUL VE İŞLETMEYE AÇILIŞ TARİHİ :
GEÇİCİ KABUL TUTANAĞI ONAY TARİHİ :
KESİN KABUL TARİHİ (Resmi kuruluş için) :
KESİN KABUL TUTANAĞININ ONAY TARİHİ :
Yukarıda yazılı elektrik üretim ve iletim tesislerini, Bakanlığımızca
onaylı projesi ile arkada yazılı izin koşulları esaslarına uygun olarak
belirtilen yerde kurmak ve işletmek üzere, 04.09.1985 tarih ve 18858 sayılı
Resmi Gazete`de yayımlanmış olan “TEK Dışındaki Kuruluşlara Elektrik Enerjisi
Üretim Tesisi Kurma ve İşletme İzni Verilmesi Esaslarını Belirleyen
Yönetmelik” hükümlerine dayanılarak bu “Kurma ve İşletme İZNİ” verilmiştir.
Mühendisi Proje Kontrol ve Enerji Dairesi
Teknik Mevzuat Başkanı
Şube Müdürü
|